The Crown

The Crown

İnsanın bitip tükenmek bilmeyen talepleri, ihitirasları ve monarşik erkinin aslında fıtratına muhalif olduğunun tescili. Ne ki saraylarda da yaşasan bir gün Philip gibi;  " Biz burada birer mahkümuz aslında. Baksana onlar gibi bir hayat sürüyoruz.."  Charles gibi "Sivil olsa idik her birimiz ahlak polisi tarafından tutuklanır ve hapse mahkûm olurduk " diyecek kadar samimi itiraflar ve daha nicesi. The Crown bu bağlamda sıkı bir itiraz aslında. Rejimin fıtri dengeye müdahil olduğunun teşhiri de diyebiliriz. Ne ki yıllar sonra Elizabeth in ağlama istidatını kaybetmesi bunun delilidir. Hem halkın içinden çıkan, aristokrat olmayan Diana ya olan teveccühü ve kraliyet ailesinin bunu aşikar kıskanması da öyle.

The Crown aynı zamanda bir kültür fırtınasıdır. Bu tayfuna ancak teşne olanların dayanabileceğinin tasdiği. Avamın her ne kadar eğitim alsa da ne bu kültürü anlayabileceği ne de temsil edebileceğini söyler izleyene. Soylu olunamayacağını zinhar doğulabileceğini an be an idrak etmemizi dillendirir. Kah Elizabeth in eğitim ünlemi kah Philip in nefsi hezeyanı alt yazısıdır bunun. Talepler ve dirençler çatışması ancak bu kültür çatısına vakıf olanları muhafaza eder. Bireyselleşme ve toplumsallaşma çelişkisinin tercümesidir The Crown. Yani taç. Bencilliğe haklı bir övgü. Muhitin içinden gelmeyenlerin bunun içinden çıkamayacağı haklı bir sonsöz.

The Crown okul bahçesidir. Taht sahiplerinin gölgelerinden korkup mızıkçılık yaptıkları ve duvarlarda asılı portreleri bulunan okul müdürlerine bir diğerlerini şikayet ettikleri bir bahçe. İçeriyi dışarıya açmak için atılan her adımda daha da çürüyen ve kapanan ezoterik bir bahçe. Kokusunun olduğu ama çimlerinin olmadığı.

The Crown bağlılığın insanlığı unutturduğu bir us tutulmasıdır. İnsana değil ihsana hürmeti talep ettiği için. Herkesin belki de kendinden bir şeyler bulabileceği küstah bir dışavurum. 

Whiplash

2014

IMDb 8.5/10

Dram / Müzik 

Sorumluluğun kadere dönüşümünü somutlayan bir film whiplash. Yolda kendisiyle karşılaşanın yola devam etmesi ve yolun terbiye metoduna ram olması. Hırsın hedefi egale ettiği nadir yarışlardan biri. Kısa dünya hayatının uzun öğretilerinin soluksuz mecrası.  Salt biyografi değil empatidir whiplash. Müzik değil muhasebedir. Küstahlığın ve özgüvenin çarpım tablosu. Menzil için seni senden uzaklaştıran ne varsa uzaklaşmanın farz olduğu bir felsefe. Kırmızı kartın diskalifiye edemediği bir oyundur aynı zamanda.. Hayatın ta kendisidir aslında. Haklılığın kah aptallaştırdığı kah ilahlaştırdığı ilahi bir adalet. Marifet için hem içtenliğin ve nezaketin hem çabanın ve yeteneğin cem olası dersi. İzleyene değil alana !

303

303

Yönetmen: Hans Weingartner

Senaryo: Hans Weingartner

Oyuncular: Anton Spiker, Mala Emre, Caroline Erikson 

Yapım Yılı: 2018

Yapım Yeri: Almanya

Hiç kimse hiç kimsenin sahibi değildir. Yapılan en kadim yolculuk içimize doğru olandır.

Hayat biri bulmak için ikiden geçer. Ve iki den ulaşılır üçe. Ne ki üçü bulsan bile rasyonel olarak bir değerin yok. Bu bağlamda sıfır olduğunu kabul ettiğinde hayat seni terfi ettiriyor yine üçe, yani birliğe.. Etmeyen her daim arafta kalıyor ve sıfır hükmünde. 303 işte böyle bir film önünde.

Filmde karavanı araç, turu da gezi olarak gören geziyor ülkeler arasında. Hem manzara hem müzik kâr yanında.. 

Ne ki bu film felsefik bir mülahaza aslında. Zira karavan bedendir burada. İçine neyi/kimi alırsan onunla yaparsın yolculuğunu. Hudutlar yaşlardır, yaşanan duraklardır. Geçildiğinde sevinç dışarıda, içeride ise menzile yaklaşmanın hüznü vardır. Lakin kimse terk etmek istememektedir bedeni ve veya seni senden edeni.

Velhasıl sevene yani yola razı olana yol; yoldaş da olur yol da bulur.. 303 de yolu da yoldaşı da bulabilmenİZ dileğiyle. Yani hayatta !

REMAINS OF THE DAY / Günden Kalanlar

Gösterime giriş tarihi: 1 Ocak 1993 (ABD)

Yönetmeni: James Ivory

Öykü: Kazuo Ishiguro

Uyarlandığı eser: Günden Kalanlar

Oyuncular: Anthony Hopkins, Emma Thompson

IMDb: 7.8/10

Aşka karşı değil kendine karşı bir mücadele..

Adanmışlığına adamlığını feda eden müthiş muhasebetik bir diyalog. Post-modern köleliğin biyografisi. Pas geçtiği bir duygu değil kocs bir yaşam. Bile isteye boynunu bıçağa uzatan bir kurban. Kendi karanlığında kalmamak adına sırlarının kararlığında sabit kadem. İdealist vizyon hiçbir dimağda böyle bir samimiyete şahit olmamıştır. Ve zaafın yandaş bulamadığı misyonu izledik film boyunca. Veya sessizce solan yabani bir çiçeğin kaderini...

Fauda

IMDb.        : 8.2/10

Tür             : Aksiyon

Yönetmen : Lior Raz, Avi Issacharoff

Oyuncular : Lior Raz, Itzik Cohen, Neta Garty

Ülke.          : İsrail

Aynı evde yaşayıp da birbiriyle geçinemeyen  kardeşleri izletiyor

Taban tabana zıtmış algısı hakim olsa da Yahudiler ve Araplar bir elmanın iki yarısıdır, çünkü gövdenin ortasındaki 'çekirdek' ortaktır. Diziyi dikkatle izleyenler, ebeveynleri bir olan, o ebeveynler tarafından yetiştirilen ama '

Dizi yazarları sizi Hamas taraftarlarının ve savaşçılarının en değişmezlerine ve onları avlamakla görevli İsraillilere sempati duymaya ikna etme konusunda ustaca bir iş çıkarıyorlar. Tetikleri çekenlere bile açık olmayan nedenlerle her iki tarafın gerçekleştirdiği bitmez tükenmez öldürmelere ön sıradan koltuk alabilirsiniz. “Göze göz”, peki hangi amaçla? Dizide sadece Hollywood gösterişli patlamalar veya yüksek hızlı araba kovalamaca sahneleri değil; sadece ölüm ve umutsuzluk bulunuyor.

Propaganda tabi ki var neticede bu bir İsrail yapımı dizi fakat bunun özellikle ilk sezonda fazlaca olduğunu ve rahatsızlık verecek derecede olmadığını söyleyebilirim. Onun haricinde, bölgede ki aktif gruplar, örgütler ve ilişkiler çok iyi işlenmiş. Mesela, İsrail Hükümeti ile Şin Bet arasında sürekli bir gerilim ve ihtilafın hakim olduğunu görüyoruz. Aslında sanıldığının aksine, İsrail hakkında genel kanı olan tek vücut algısı pekte öyle işlenmemiş.

Başrol oyuncusu Lior Raz gerçekte bir İsrail komandosu olduğu için süper bir performans göstermiş. Dizide yapılan operasyonların çoğunu adam zaten asıl hayatında uyguladığı için oralarda ki performansının aslında rol olmadığını söyleyebiliriz. Eğer İsrail’in Filistinlilerle ilişkisi hakkında hiçbir fikriniz yoksa farklı bir bakış açısı olarak bu diziyi izlemelisiniz. Ve yine eğer, operasyon ve gizlilik temalı film ve dizilerden hoşlanıyorsanız mutlaka Fauda dizisine bir şans verilmeli.

Ozark

Ülke.    : ABD

IMDb.  : 8,4

Series : Netflix

Dizinin baş karakterini oynayan Jason Bateman dizinin aynı zamanda yapımcısı ve dört bölümünün de yönetmeni.. Hikayeleri mükemmel şekilde bir araya getiriyor ve olayları kusursuzca örüyor.

İllegal ve kötü amaçlar için kullanılan dahiyane zekanın zorlu bir para aklama öyküsüdür Ozark. Diziyi ağır ve kasvetli kılan bir filtre seçilmiş. Soğuk kelvinden bezenmiş bir sunum bu. Birazcık bunaltıcı olsa da gerilimi sürekli yüksek tutuyor. Böylece Ozark ın aksiyon ve gerilimli temposu bir an bile düşmüyor. Puanı yerli yerinde !

Unorthodoks

IMDb: 8.3/10

Ülke : Almanya

Yönetmen Anna Winger

Oyuncular: Shira Haas, Amit Rahav, Jeff Wilbusch

Dizi.  : Netflix

Öncelikle "unorthodoks" geleneksel ya da alışılagelmiş bir hareketin dışına çıkıldığına dair kullanılabilecek tanımdır deyip girelim bu girilmeyisice kavrama. Lakin burası arafta olmayı arzulayacağımız bir ikametgah.

Unorthodox dizisi Deborah Feldman tarafından 2012 yılında yazılmış. New york, Williamsburg’ta ultra ortodoks satmar tarikatının içinde büyüyüp, daha sonra cemaatten ayrılıp yeni bir hayat kurma çabalarını anlattığı bir otobiyografi. Aslı, The Sandalous Rejection of My Hasidic Roots (Ortodoks Olmayan: Hasidik Kökenlerimi İnkar Ediş Skandalım) adlı kitap.

Hayatın gerçeklerini yansıtan ve dizide konu edilen baskılara maruz kalan insanların gerçek hikayesini bizlere aktaran dizi, fantastik veya uydurma bir hikayeden uzak empatik bir yapım.

Dizide oyunculuk performansları olması gerekeninde üzerinde. Hele ki başrolde yer alan Shira Haas’ın (Esther Shapiro) performansı ise ancak olağanüstü olarak nitelendirilebilir. Ve dikkat çeken detaylardan biri de dizi ekibinde yer alan kadınlarının hepsinin yahudi olmasıdır.

Kendisini ve kişisel özgürlüğünü bulmaya çalışan bir kadının travmalarını anlatan bu dizi,

radikal söylemlerin ve veya ritüellerin bireyin tüm hayatını şekillendiren, kuşatan bir uyuşturucu olduğunu ikrar ediyor yüzümüze.

Unorthodoks empatik bir muhasebe. Yığın psikolojisinin aldatıcı olduğunu ve papağanlıktan uzak durup bireyin kendini yetiştirmeye çalışmasının tek çıkış yolu olduğunu salık veren bir hikaye. Gerçek ve insana dair; kendi gölgesinln dışına sıçramayı göze alanın veya alanların hikayesi. Cesur bir mesaj. Evrene.